Page 10 - Yasothon

2

1.4 ทรัพยากรดิน
ทรัพยากรดินของจังหวัดยโสธร แบ่งตามภูมิสัณฐาน ลักษณะทางธรณีวิทยา และ
วัตถุต้นก าเนิดดิน ได้ดังนี้

1) ที่ราบน าท่วมถึง (Flood plain) ที่ราบริมแม่น้ าหรือล าธาร หน้าฝนหรือหน้าน้ า มักมี
น้ าท่วมเป็นครั้งคราว เป็นสภาพพื้นที่ที่เกิดจาการทับถมของตะกอนน้ าพา และมีตะกอนเพิ่มมากขึ้น

หลังน้ าท่วม แบ่งเป็น
(1) สันดินริมน้ า (Levee) เป็นที่ดอน เกิดจากการทับถมของตะกอนน้ าพาบริเวณริมฝั่ง
แม่น้ า เป็นสันนูนขนานไปกับริมฝั่งแม่น้ า การระบายน้ าค่อนข้างดีถึงดี เนื้อดินค่อนข้างหยาบ อาทิ
ชุดดินชุมพลบุรี (Chp)

(2) ที่ลุ่มหลังสันดินริมน้ า (Back Swamp, Basin) เป็นที่ลุ่มน้ าขังอยู่ระหว่างสันดินริมน้ า
กับตะพักล าน้ าหรือด้านข้างหุบเขา การระบายน้ าค่อนข้างเลวถึงเลว ดินลึกมาก เนื้อดินเหนียว
ละเอียด สีเทาและน้ าตาลปนเทา อาทิ ชุดดินกันทรวิชัย (Ka)

2) ที่ราบตะกอนน าพา (Alluvial plain) เป็นบริเวณที่ได้รับอิทธิพลของแม่น้ าหรือล าน้ า
สาขา วัตถุต้นก าเนิดดินเป็นตะกอนน้ าพา (Alluvium) มีสภาพพื้นที่เป็นที่ราบขนาดใหญ่สองฝั่งแม่น้ า

แต่ละฝั่งอาจมีที่ราบแบบขั้นบันไดหรือตะพักได้หลายระดับ ได้แก่ ตะพักล าน้ าระดับต่ า (Low Terrace)
เป็นที่ลุ่ม มีสภาพพื้นที่ราบเรียบ ดินลึกมาก เนื้อดินอาจเป็นดินเหนียวละเอียดถึงดินทรายแป้งละเอียด
สีเทา น้ าตาลปนเทา และน้ าตาล มีจุดประสีต่าง ๆ การระบายน้ าค่อนข้างเลวถึงเลว เช่น ชุดดินธวัชบุรี

(Th) ชุดดินหนองบุญนาก (Nbn) เป็นต้น
3) พื นเกือบราบ (Peneplain) เป็นภูมิลักษณ์ของพื้นผิวดินภายหลังการกร่อน เกิดจาก

การผุพังด้วยกระบวนการกร่อนท าลายโดยน้ า ท าให้พื้นที่สูงเดิมซึ่งขรุขระและสูงต่ าแตกต่างกันมาก
มีระดับต่ าลงจนมีลักษณะคล้ายลูกคลื่นลอนลาดหรือพื้นที่เกือบราบ วัตถุต้นก าเนิดดินเกิดจากการผุพัง
สลายตัวอยู่กับที่หรือเคลื่อนย้ายมาในระยะทางไม่ไกล ดินจึงมีลักษณะเด่นตามวัตถุต้นก าเนิดหรือ

หินที่รองรับอยู่ด้านล่างและระดับการพัฒนาตัวของดิน แบ่งเป็น
(1) พื้นที่แบบราบเรียบถึงลูกคลื่นลอนลาดเล็กน้อย การระบายน้ าค่อนข้างเลวถึงเลวใน
บริเวณที่ราบลุ่มหรือที่ราบ หรือตามร่องระหว่างที่ดอนหรือเนิน เนื้อดินส่วนใหญ่มีทรายปน มีสีเทา
หรือน้ าตาลปนเทา พบจุดสีต่าง ๆ ถัดขึ้นมาบริเวณพื้นที่ที่ค่อนข้างราบเรียบถึงเป็นลูกคลื่นลอนลาด

เล็กน้อย มีสีน้ าตาล น้ าตาลปนเหลือง และเหลือง และมีจุดประสีเทาค่อนข้างชัดเจน โดยเฉพาะ
ในช่วงตอนบนเนื่องจากการขังน้ า พบจุดประสีเหลือง น้ าตาล หรือแดงในดินล่าง มีการระบายน้ า
ค่อนข้างเลวถึงดีปานกลาง อาจพบชั้นดินเหนียวในตอนล่างของหน้าตัด และอาจพบชั้นลูกรังในช่วงที่
เปลี่ยนจากเนื้อดินหยาบเป็นเนื้อดินละเอียด ค่าปฏิกิริยาดินในสนามส่วนใหญ่เป็นกรดจัดถึงเป็นกลาง

เช่น ชุดดินโนนแดง (Ndg) ชุดดินละหานทราย (Lah) เป็นต้น
(2) พื้นที่ลูกคลื่นลอนลาด ลูกคลื่นลอนชัน และเนินเขา ดินลึกและลึกปานกลาง
เนื้อดินมีทรายปน ได้แก่ ดินร่วนเหนียวปนทราย ดินร่วนปนทราย ดินทรายปนดินร่วน สีน้ าตาล
น้ าตาลปนแดง อาจพบจุดประสีต่าง ๆ ลูกรัง และเศษหินปะปนในตอนล่างของหน้าตัดดิน ดินมี

การระบายน้ าค่อนข้างดีถึงดี เช่น ชุดดินมหาสารคาม (Msk) ชุดดินพระทองค า (Ptk) เป็นต้น